Pazaryeri Komisyonları ve Faturalama Akışları
Roller ve Temel Akış
- Satıcı (siz): Ürünü listeler, alıcıya e-belge (e-Fatura/e-Arşiv) düzenler.
- Pazaryeri: Aracılık hizmeti verir, komisyon faturası keser; tahsilatı toplayıp neti satarına öder.
- Ödeme altyapısı: POS/ödeme kuruluşu üzerinden tahsilat akışını yönetir (bloke/ertesi gün vb.).
İstanbul Mali Müşavirlik olarak pazaryeri akışını; POS/ödeme kuruluşu rehberi, ön muhasebe dashboard ve e-irsaliye senaryoları ile bütünleşik kurguluyoruz.
Komisyon & Vergi Ayrımı
| Kalem | Kim Düzenler | Vergi | Not |
|---|---|---|---|
| Satış faturası | Satıcı → Alıcı | KDV (mal/hizmet türüne göre) | Pazaryeri entegrasyonu olsa da faturanın lehdarı alıcıdır. |
| Komisyon faturası | Pazaryeri → Satıcı | KDV (genel oranda) | Komisyon + hizmet bedelleri (kargo, reklam, listeleme vb.) birlikte kesilebilir. |
| Tahsilat vergileri | POS/Banka/Ödeme kuruluşu | Bankada BSMV, ödeme kuruluşunda KDV | Detay: POS komisyonları. |
Muhasebe Kayıt Örnekleri
#1 Satış ve Komisyonun Aylık Mahsuplaşması
Örnek: Aylık satış brüt 100.000 + KDV 20.000; pazaryeri komisyonu 10.000 + KDV 2.000; net ödenen 108/102’ye 108.000.
- Satış (günlük/haftalık da olabilir):
120 Alıcılar 120.000 / 600 Yurtiçi Satışlar 100.000 | 391 Hes. KDV 20.000 - Komisyon faturası (pazaryeri):
760 Paz./Sat./Dağ. Gid. 10.000 | 191 İnd. KDV 2.000 / 320 Satıcılar 12.000 - Mahsup & Ödeme (pazaryeri netleştirir):
320 Satıcılar 12.000 | 102/108 Banka/Ödeme 108.000 / 120 Alıcılar 120.000
Satış brüt gösterilir; pazaryeri komisyonu ayrıca gider yazılır. Böylece kârlılık ve KDV okuması doğru olur.
#2 Sipariş Bazlı Netleşme (Günlük)
- Her siparişte brüt satış 108 “Pazaryeri Bekleyen”e alınır, net ödeme geldiğinde 102’ye aktarılır.
- Komisyon/diğer hizmetler pazaryerinin kesim/özet raporuna göre günlük veya aylık faturayla giderleştirilir.
İade / İptal / Komisyon İadesi
- İptal (sevkten önce): Satış faturası kesilmediyse muhasebe kaydı gerekmez; varsa iptal edilir.
- İade (sevkten sonra): Alıcıdan iade e-irsaliyesi, ardından iade faturası; stok/KDV düzeltmeleri yapılır.
- Komisyon iadesi: Pazaryeri, ilgili sipariş için komisyonu iade/iskonto faturasıyla geri yansıtabilir.
- Promosyon/Kupon: Pazaryerinin karşıladığı indirim, komisyon faturasında düşüm veya ayrı belgeyle gelebilir; muhasebe politikası tutarlı olmalı.
Mutabakat & Raporlama
| Alan | Kaynak | Kontrol |
|---|---|---|
| Brüt ciro | Pazaryeri paneli | Satış faturaları toplamı ile eşleşmeli. |
| Komisyon | Komisyon faturaları | Oran/tutar ve dönem uyumu. |
| Net ödeme | Banka/Ödeme ekstresi | Pazaryeri netleştirme raporuyla eşleştirin. |
| İade/iptal | Pazaryeri paneli & e-belge | İade irsaliyesi/faturası ve stok düzeltmesi. |
| Vergiler | e-Fatura/e-Arşiv, POS raporları | KDV ve BSMV ayrımı; dönem beyanlarıyla uyum. |
E-Belge & Entegrasyon
Bazı pazaryerleri satıcı adına e-belge oluşturma entegrasyonları sunar; ancak sorumluluk ve lehdar ilişkileri yine mevzuata uygun kurallar çerçevesinde satıcı-alıcı arasında kalır. Süreçleri entegrasyon rehberi ve e-irsaliye senaryoları ile tutarlı hale getirin. İstanbul Mali Müşavirlik olarak raporlama ve mutabakat şablonlarını pazaryeri paneli → muhasebe köprüsüyle standartlaştırıyoruz.
SSS
Pazaryeri komisyonu KDV’li mi?
Evet, pazaryeri tarafından düzenlenen komisyon/hizmet faturaları KDV’ye tabidir. POS bankalarında görülen BSMV pazaryeri komisyonu için geçerli değildir.
Satışları net mi brüt mü göstermeliyim?
Brüt satış, komisyonu ayrı gider göstermek daha doğru kârlılık ve KDV analizi sağlar.
İade olduğunda komisyonu nasıl geri alacağım?
Pazaryerinin iade/iskonto faturasıyla muhasebeleştirip ilgili sipariş kaydıyla eşleştirin; stok ve KDV düzeltmesini unutmayın.
İstanbul Mali Müşavirlik olarak pazaryeri satış akışınızı; e-belge, POS ve muhasebe tarafında uçtan uca kuruyor, mutabakat ve raporlama şablonlarıyla sürdürülebilir hale getiriyoruz. Daha fazla bilgi için Hakkında ve Hizmetlerimiz sayfalarımıza göz atabilirsiniz.